پرسش بالا برای مدتها ذهن کسانی که بر روی رفتار انسانریختها مطالعه میکردند را در گیر کرده است. مثلا طبیعتا دانستن اینکه انسانهای نئاندرتال چه نوع غذاهایی مصرف می کردهاند میتواند ما را کمک کند که بدانیم سرنوشت آنها به چه گونهای رقم خورده است. برای اینکه این مهم را بفهمیم روش سنتی کشف بقایای فیزیکی مواد مصرف شده و یا وسایل مورد استفاده انسان بوده که در کاوشها به دست می آید. مثلا سنگ آسیاب و یا بقایای فسیل شده دانههای گیاهی و از این دست. بعدها مطالعات میکروسکوپی بر روی لبه دست افزارهای سنگی و مواد فسیل شده باقی مانده بر روی آنها تا حدودی به ما کمک میکرد که انسانریختها چه استفادهای از این ابزارها میکردند و در نتیجه احتمالا چه چیزی میخوردند. اما در چند سال اخیر مطالعه تازهای شروع شده است و خانم آماندا جی هنری از دانشگاه لایدن هلند به شدت پیگیر این روش هستند. این روش در واقع همان جرم شکل گرفته بر روی دندانها است که فسیل شده است. همه ما با این مشکل روبرو هستیم که دندانهایمان جرم میگیرد و رنگ انها به زرد و در حالت بد به رنگ قهوهای مبدل میشود که مجبور میشویم دندانهایمان را به دندانپزشک بسپاریم تا جرمگیری کند و رسوبات روی انها را بزداید. در این روش با برداشت جرم روی دندان و با نگاه به مواد (در صورتی که خوش شانس باشیم) بقایای غذایی به ویژه گیاهان را میشود پیدا کرد. برای مثال خانم پروفسور آماندا موفق شده است که بقایای دانهای گیاهی نظیر Triticeae cf. Hordeum (از خانواده گیاه جو) را بر روی دندانهای یکی از نئاندرتالهای غار شنیدار و غار دیگری در بلژیک بیابد. این مطالعه مشخص میکند که بخشی از رژیم غذایی انسانهای نئاندرتال استفاده از گیاهان بوده است. مقاله چند سال پیش منتشر شده است. ولی خانم آماندا در دانشگاه کمبریج در این رابطه سخنرانی داد.
سامان حیدری گوران
جامعه باستانشناسی ایران Society for Iranian Archaeology ©